Postępowanie karne nie rozpoczyna się dopiero w chwili skierowania aktu oskarżenia do sądu. W wielu sprawach o jego dalszym przebiegu decydują wydarzenia, które mają miejsce znacznie wcześniej – już w chwili zatrzymania, pierwszego przesłuchania czy pierwszych czynności wykonywanych przez organy ścigania.
Osoba podejrzana często znajduje się wtedy w bardzo trudnej sytuacji. Towarzyszy jej stres, niepewność i obawa przed konsekwencjami. W takich okolicznościach łatwo powiedzieć zbyt dużo, podjąć pochopną decyzję albo zgodzić się na rozwiązanie, którego konsekwencje mogą być odczuwalne przez wiele miesięcy, a nawet przez cały proces.
Dlatego w sprawach karnych niezwykle istotne jest, aby strategia obrony była przemyślana od samego początku.
Zatrzymanie jest dla większości osób sytuacją nagłą i stresującą. Pojawia się naturalna potrzeba wyjaśnienia wszystkiego, przedstawienia swojej wersji wydarzeń i przekonania funkcjonariuszy, że doszło do nieporozumienia.
Nie zawsze jest to jednak właściwy moment na szczegółowe składanie wyjaśnień.
W praktyce osoba zatrzymana może nie znać jeszcze wszystkich informacji, którymi dysponują organy ścigania. Może nie wiedzieć, jakie dowody zostały zgromadzone, jakie zeznania złożyli inni uczestnicy zdarzenia ani jaki jest dokładny zakres podejrzeń.
Jedno nieprecyzyjne zdanie, niewłaściwie przedstawiona chronologia wydarzeń albo próba spontanicznego „wyjaśnienia sprawy” może później stać się elementem materiału dowodowego.
Nie oznacza to, że w każdej sprawie właściwą decyzją jest odmowa składania wyjaśnień. O tym, czy i w jakim zakresie należy składać wyjaśnienia, powinno decydować się po analizie konkretnej sytuacji procesowej.
W postępowaniu karnym znaczenie mogą mieć nie tylko formalne wyjaśnienia podejrzanego składane podczas przesłuchania.
Znaczenie może mieć również to, co zostało powiedziane podczas pierwszych czynności, w jakiej kolejności przedstawiono wydarzenia oraz jakie szczegóły zostały podane.
Problem pojawia się szczególnie wtedy, gdy późniejsza wersja wydarzeń różni się od tej przedstawionej na początku.
Organ procesowy może wówczas analizować, dlaczego wersja wydarzeń uległa zmianie. Obrona musi natomiast wyjaśnić, z czego wynikały różnice i czy rzeczywiście świadczą one o niewiarygodności oskarżonego lub podejrzanego.
Dlatego nie warto improwizować w sytuacji, w której stawką może być odpowiedzialność karna.
Taktyka obrony jest często błędnie kojarzona z próbą znalezienia sposobu na uniknięcie odpowiedzialności za wszelką cenę.
W rzeczywistości profesjonalna obrona polega przede wszystkim na analizie sprawy i świadomym podejmowaniu decyzji procesowych.
Obrońca powinien odpowiedzieć między innymi na pytania:
Dopiero odpowiedź na te pytania pozwala świadomie budować strategię działania.
Nie istnieje jedna uniwersalna metoda obrony, która sprawdzi się w każdym postępowaniu karnym.
W jednej sprawie kluczowe może być zakwestionowanie wiarygodności świadka. W innej – wykazanie, że określone zachowanie nie wyczerpuje znamion zarzucanego przestępstwa. Jeszcze w innej istotne znaczenie mogą mieć opinie biegłych, dokumenty, nagrania, dane elektroniczne czy sposób przeprowadzenia określonych czynności procesowych.
Dlatego obrona powinna być budowana na podstawie akt konkretnej sprawy, a nie ogólnego schematu.
Często dopiero szczegółowa analiza materiału pozwala dostrzec okoliczności, które na pierwszy rzut oka mogą wydawać się nieistotne, a które później mogą mieć znaczenie dla oceny odpowiedzialności karnej.
Jednym z podstawowych problemów w sprawach karnych jest to, że pewnych decyzji procesowych nie da się później łatwo „cofnąć”.
Jeżeli podejrzany złoży określone wyjaśnienia, zostaną one utrwalone i mogą stać się częścią materiału dowodowego. Późniejsza zmiana stanowiska może być oczywiście możliwa, ale nie oznacza to, że wcześniejsze wyjaśnienia przestaną istnieć albo utracą znaczenie.
Podobnie może być z innymi czynnościami procesowymi.
Dlatego moment, w którym osoba dowiaduje się o prowadzonym przeciwko niej postępowaniu, jest często właściwym momentem, aby zasięgnąć porady obrońcy, a nie dopiero wtedy, gdy sprawa trafia do sądu.
Wczesna konsultacja z adwokatem pozwala przede wszystkim uporządkować sytuację.
Osoba podejrzana może dowiedzieć się:
W wielu sprawach obrońca może również podjąć działania procesowe już na wczesnym etapie, zanim sprawa zostanie skierowana do sądu.
Częstym błędem jest traktowanie obrony jako obecności adwokata podczas rozprawy.
Tymczasem profesjonalna obrona w sprawie karnej może obejmować cały szereg czynności wykonywanych jeszcze przed rozpoczęciem procesu sądowego.
Należą do nich między innymi:
analiza akt sprawy, udział w przesłuchaniach, przygotowanie wyjaśnień, składanie wniosków dowodowych, przesłuchiwanie świadków, analiza opinii biegłych, kwestionowanie dowodów, składanie środków zaskarżenia oraz przygotowanie stanowiska procesowego.
W zależności od charakteru sprawy konieczne może być również prowadzenie własnego postępowania dowodowego i poszukiwanie informacji, które mogą mieć znaczenie dla rozstrzygnięcia.
W praktyce obrończej można spotkać sytuacje, w których klient zgłasza się do adwokata dopiero po otrzymaniu aktu oskarżenia albo nawet przed pierwszą rozprawą.
Oczywiście również wtedy możliwe jest przygotowanie obrony. Jednak w wielu sprawach wcześniejsze zaangażowanie obrońcy daje możliwość reagowania na wydarzenia procesowe od samego początku.
Im wcześniej znana jest sytuacja procesowa, tym wcześniej można analizować materiał dowodowy i podejmować decyzje dotyczące dalszej strategii.
W sprawach karnych czas ma znaczenie.
Skuteczna praca obrońcy nie polega na składaniu jak największej liczby pism czy podnoszeniu jak największej liczby zarzutów.
Istotą obrony jest ustalenie, które argumenty i dowody mają rzeczywiste znaczenie dla odpowiedzialności karnej oskarżonego.
Czasem kluczowe znaczenie będzie miał jeden dowód. Czasem sprzeczność w zeznaniach świadka. Innym razem opinia biegłego albo brak dowodu potwierdzającego określony element zarzutu.
Dlatego każda sprawa wymaga indywidualnego podejścia.
Zatrzymanie lub przedstawienie zarzutów nie oznacza jeszcze, że sprawa jest przesądzona. Jednocześnie nie należy lekceważyć sytuacji procesowej i zakładać, że wszystko będzie można wyjaśnić później.
Pierwsze decyzje mogą mieć znaczenie dla dalszego przebiegu postępowania.
Dlatego w przypadku zatrzymania, wezwania na przesłuchanie, przedstawienia zarzutów lub wszczęcia postępowania karnego warto możliwie szybko skontaktować się z adwokatem.
W sprawach karnych liczy się nie tylko to, co wydarzyło się w przeszłości, ale również to, jakie działania zostaną podjęte od momentu wszczęcia postępowania.
Kancelaria prowadzi obronę osób podejrzanych i oskarżonych w sprawach karnych, obejmującą w szczególności reprezentację na etapie postępowania przygotowawczego i sądowego, udział w przesłuchaniach, analizę materiału dowodowego, przygotowywanie wniosków dowodowych oraz środków zaskarżenia.
Jeżeli zostałeś zatrzymany, wezwany na przesłuchanie lub przedstawiono Ci zarzuty, nie czekaj z konsultacją do rozpoczęcia procesu sądowego. W sprawie karnej pierwsze decyzje mogą mieć znaczenie dla całego dalszego postępowania.
Adwokat Jarosław Petrzak 663 421 721
Postępowanie karne nie rozpoczyna się dopiero w chwili skierowania aktu oskarżenia do sądu. W wielu sprawach o jego dalszym przebiegu decydują wydarzenia, które mają miejsce znacznie wcześniej – już w chwili zatrzymania, pierwszego przesłuchania czy pierwszych czynności wykonywanych przez organy ścigania. Osoba podejrzana często znajduje się wtedy w bardzo trudnej sytuacji. Towarzyszy jej stres, niepewność […]
Zakup samochodu – zarówno nowego, jak i używanego – często wiąże się z istotnym wydatkiem i dużymi oczekiwaniami po stronie kupującego. Niestety, w praktyce niejednokrotnie okazuje się, że pojazd posiada ukryte usterki, był powypadkowy mimo odmiennych zapewnień sprzedawcy lub jego stan techniczny odbiega od deklarowanego. W takich sytuacjach kluczowe znaczenie ma rękojmia za wady fizyczne […]
Rozwód rodziców niemal zawsze wiąże się z koniecznością rozstrzygnięcia kwestii dotyczących wspólnych małoletnich dzieci. Jednym z najważniejszych zagadnień jest wykonywanie władzy rodzicielskiej po zakończeniu małżeństwa. Wielu rodziców obawia się, że rozwód automatycznie oznacza utratę praw wobec dziecka przez jednego z nich. W praktyce jednak sąd kieruje się przede wszystkim dobrem dziecka, a nie konfliktem pomiędzy […]
